نسخه آزمایشی
سخـن روز
آیت الله عاملی: قلب مؤمن بین دو انگشت خدا قرار دارد و خداوند است که در قلب او تصرف می‌کند.

 حضور قلب در نماز از دیدگاه محمد حسین عاملی(ره)، مشهور به شیخ بهایی

روایت کرده است ثقة الاسلام در کتاب کافی به سند صحیح از معاویة بن وهب که ثقه و جلیل القدر است که گفت: \"سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام \"عَنْ أَفْضَلِ مَا يَتَقَرَّبُ بِهِ الْعِبَادُ إِلَى رَبِّهِمْ وَ أَحَبِّ ذَلِكَ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَا هُوَ؟ فَقَالَ: مَا أَعْلَمُ شَيْئاً بَعْدَ الْمَعْرِفَةِ أَفْضَلَ مِنْ هَذِهِ الصَّلَاة\"

(از حضرت امامِ به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) سؤال کردم که افضل آنچه بندگان به وسیله آن تقرب می جویند به درگاه پروردگار خود و دوست داشته ترین اعمال پیش جناب الهی چیست؟ پس آن حضرت فرمود: نمی دانم بعد از معرفت معارف ربانی هیج چیز افضل از این نماز باشد؛ من لا يحضره الفقيه،    ج ‏1 : 210 )

مقصود از معرفت، اعتقاداتی است که ایمان به سبب آن اعتقادات محقق می شود، و ایمان عبارت از آن اعتقادات است. پس نماز بعد از ایمان افضل و بهتر از جمیع افعال نفسی و بدنی می باشد. و اجماع علما نیز بر این مسأله منعقد شده است.

حضور قلب نمازگزار و فهم معانی اذکار

سزاوار آن است که نمازگزار معانی اذکار و آنچه در نماز می خواند و نیز معانی ادعیه و تعقیبات آن را ملاحظه نماید؛ چه می باید که از روی دانستگی و فهمیدگی به جا آورد، تا ذکر گفتن و دعا خواندن و قرائت کردن او، مجرّد حرکت دادن زبان، به غیر ملاحظه معانی مقصوده آن، نبوده باشد.

چه اگر چنین باشد، حال او مثل شخص عربی باشد که تلفظ به کلام فارسی می کرده باشد و شعور به معانی آن چیزی که تلفظ می کند نداشته باشد، یا مثل حال ساهی و غافل و مصروعی که تکلّم می نموده باشند به چیزی، بدون آنکه معنی آن به خاطر ایشان گذرد و ندانند که چه می گویند.

پس باید در حین قرائت اذکار، با حضور قلب باشی، یعنی همگی دل و جان را متوجه درگاه الهی سازی، تا خدای تعالی نیز به جانب تو توجه نماید و اقبال فرماید، و همچنین باید که معانی آیات قرآن و اذکار را در خاطر بگذرانی و متوجه آن شوی.

بعد از فراغ از قرائت فاتحه زمانی اندک که گنجایش نفس زدنی در آن باشد، درنگ نمایی و رعایت تدبّر و ترتیل کنی. و باید که ایستادن تو در نماز به وقار و خضوع بوده باشد، و نظر را به موضع سجود افکنده داری و به چپ و راست ملتفت نشوی، و نظر به سوی آسمان نکنی؛

و باید که در خاطر بگذرانی که این نمازی که می گزارم نماز وداع است، یعنی آخرین نمازهاست، که گویا بعد از آن نماز، دیگر نمازگزاردن میسر نخواهد شد.

و کافی است در تنبیه نمازگزار، و ترغیب بر ملاحظه معانیِ آنچه در نماز می گوید، قول خدای تعالی در قرآن مجید، آنجا که می فرماید: «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى‏ حَتَّى تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ» (ای آنان که ایمان آورده اید و گرویده اید به خدا و به پیغمبر خدا، نزدیکی مکنید به نماز در حالتی که مست باشید، تا آنکه دانید که چه می گویید؛ نساء: 44)

و روایت کرده است رئیس المحدثین از امام به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) که آن حضرت فرموده اند: "مَنْ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ يَعْلَمُ مَا يَقُولُ فِيهِمَا انْصَرَفَ وَ لَيْسَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ ذَنْبٌ إِلَّا غُفِرَ لَه‏"

( هر کس که دو رکعت نماز بگزارد و داند که در آن دو رکعت چه می گوید، هر آینه برخیزد و نبوده باشد میانه او و میانه حضرت عزّت گناهی، مگر ان که آمرزیده شده باشد؛ ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، 44).

روایت کرده است ثقة الاسلام در کتاب کافی به سند صحیح از معاویة بن وهب که ثقه و جلیل القدر است که گفت: \"سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام \"عَنْ أَفْضَلِ مَا يَتَقَرَّبُ بِهِ الْعِبَادُ إِلَى رَبِّهِمْ وَ أَحَبِّ ذَلِكَ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَا هُوَ؟ فَقَالَ: مَا أَعْلَمُ شَيْئاً بَعْدَ الْمَعْرِفَةِ أَفْضَلَ مِنْ هَذِهِ الصَّلَاة\"

(از حضرت امامِ به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) سؤال کردم که افضل آنچه بندگان به وسیله آن تقرب می جویند به درگاه پروردگار خود و دوست داشته ترین اعمال پیش جناب الهی چیست؟ پس آن حضرت فرمود: نمی دانم بعد از معرفت معارف ربانی هیج چیز افضل از این نماز باشد؛ من لا يحضره الفقيه،    ج ‏1 : 210 )

مقصود از معرفت، اعتقاداتی است که ایمان به سبب آن اعتقادات محقق می شود، و ایمان عبارت از آن اعتقادات است. پس نماز بعد از ایمان افضل و بهتر از جمیع افعال نفسی و بدنی می باشد. و اجماع علما نیز بر این مسأله منعقد شده است.

حضور قلب نمازگزار و فهم معانی اذکار

سزاوار آن است که نمازگزار معانی اذکار و آنچه در نماز می خواند و نیز معانی ادعیه و تعقیبات آن را ملاحظه نماید؛ چه می باید که از روی دانستگی و فهمیدگی به جا آورد، تا ذکر گفتن و دعا خواندن و قرائت کردن او، مجرّد حرکت دادن زبان، به غیر ملاحظه معانی مقصوده آن، نبوده باشد.

چه اگر چنین باشد، حال او مثل شخص عربی باشد که تلفظ به کلام فارسی می کرده باشد و شعور به معانی آن چیزی که تلفظ می کند نداشته باشد، یا مثل حال ساهی و غافل و مصروعی که تکلّم می نموده باشند به چیزی، بدون آنکه معنی آن به خاطر ایشان گذرد و ندانند که چه می گویند.

پس باید در حین قرائت اذکار، با حضور قلب باشی، یعنی همگی دل و جان را متوجه درگاه الهی سازی، تا خدای تعالی نیز به جانب تو توجه نماید و اقبال فرماید، و همچنین باید که معانی آیات قرآن و اذکار را در خاطر بگذرانی و متوجه آن شوی.

بعد از فراغ از قرائت فاتحه زمانی اندک که گنجایش نفس زدنی در آن باشد، درنگ نمایی و رعایت تدبّر و ترتیل کنی. و باید که ایستادن تو در نماز به وقار و خضوع بوده باشد، و نظر را به موضع سجود افکنده داری و به چپ و راست ملتفت نشوی، و نظر به سوی آسمان نکنی؛

و باید که در خاطر بگذرانی که این نمازی که می گزارم نماز وداع است، یعنی آخرین نمازهاست، که گویا بعد از آن نماز، دیگر نمازگزاردن میسر نخواهد شد.

و کافی است در تنبیه نمازگزار، و ترغیب بر ملاحظه معانیِ آنچه در نماز می گوید، قول خدای تعالی در قرآن مجید، آنجا که می فرماید: «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى‏ حَتَّى تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ» (ای آنان که ایمان آورده اید و گرویده اید به خدا و به پیغمبر خدا، نزدیکی مکنید به نماز در حالتی که مست باشید، تا آنکه دانید که چه می گویید؛ نساء: 44)

و روایت کرده است رئیس المحدثین از امام به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) که آن حضرت فرموده اند: "مَنْ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ يَعْلَمُ مَا يَقُولُ فِيهِمَا انْصَرَفَ وَ لَيْسَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ ذَنْبٌ إِلَّا غُفِرَ لَه‏"

( هر کس که دو رکعت نماز بگزارد و داند که در آن دو رکعت چه می گوید، هر آینه برخیزد و نبوده باشد میانه او و میانه حضرت عزّت گناهی، مگر ان که آمرزیده شده باشد؛ ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، 44).

مدیر
Date published: 12:00
10 / 10ScaleMaximum stars

مقصود از معرفت، اعتقاداتی است که ایمان به سبب آن اعتقادات محقق می شود، و ایمان عبارت از آن اعتقادات است. پس نماز بعد از ایمان افضل و بهتر از جمیع افعال نفسی و بدنی می باشد. و اجماع علما نیز بر این مسأله منعقد شده است.

حضور قلب نمازگزار و فهم معانی اذکار

سزاوار آن است که نمازگزار معانی اذکار و آنچه در نماز می خواند و نیز معانی ادعیه و تعقیبات آن را ملاحظه نماید؛ چه می باید که از روی دانستگی و فهمیدگی به جا آورد، تا ذکر گفتن و دعا خواندن و قرائت کردن او، مجرّد حرکت دادن زبان، به غیر ملاحظه معانی مقصوده آن، نبوده باشد.

چه اگر چنین باشد، حال او مثل شخص عربی باشد که تلفظ به کلام فارسی می کرده باشد و شعور به معانی آن چیزی که تلفظ می کند نداشته باشد، یا مثل حال ساهی و غافل و مصروعی که تکلّم می نموده باشند به چیزی، بدون آنکه معنی آن به خاطر ایشان گذرد و ندانند که چه می گویند.

پس باید در حین قرائت اذکار، با حضور قلب باشی، یعنی همگی دل و جان را متوجه درگاه الهی سازی، تا خدای تعالی نیز به جانب تو توجه نماید و اقبال فرماید، و همچنین باید که معانی آیات قرآن و اذکار را در خاطر بگذرانی و متوجه آن شوی.

بعد از فراغ از قرائت فاتحه زمانی اندک که گنجایش نفس زدنی در آن باشد، درنگ نمایی و رعایت تدبّر و ترتیل کنی. و باید که ایستادن تو در نماز به وقار و خضوع بوده باشد، و نظر را به موضع سجود افکنده داری و به چپ و راست ملتفت نشوی، و نظر به سوی آسمان نکنی؛

و باید که در خاطر بگذرانی که این نمازی که می گزارم نماز وداع است، یعنی آخرین نمازهاست، که گویا بعد از آن نماز، دیگر نمازگزاردن میسر نخواهد شد.

و کافی است در تنبیه نمازگزار، و ترغیب بر ملاحظه معانیِ آنچه در نماز می گوید، قول خدای تعالی در قرآن مجید، آنجا که می فرماید: «يا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى‏ حَتَّى تَعْلَمُوا ما تَقُولُونَ» (ای آنان که ایمان آورده اید و گرویده اید به خدا و به پیغمبر خدا، نزدیکی مکنید به نماز در حالتی که مست باشید، تا آنکه دانید که چه می گویید؛ نساء: 44)

و روایت کرده است رئیس المحدثین از امام به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) که آن حضرت فرموده اند: "مَنْ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ يَعْلَمُ مَا يَقُولُ فِيهِمَا انْصَرَفَ وَ لَيْسَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ ذَنْبٌ إِلَّا غُفِرَ لَه‏"

( هر کس که دو رکعت نماز بگزارد و داند که در آن دو رکعت چه می گوید، هر آینه برخیزد و نبوده باشد میانه او و میانه حضرت عزّت گناهی، مگر ان که آمرزیده شده باشد؛ ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، 44).

Starts: 2010/08/17
Ends: Duration:
P.O. Box:
Ardabil,
Iran
روایت کرده است ثقة الاسلام در کتاب کافی به سند صحیح از معاویة بن وهب که ثقه و جلیل القدر است که گفت: \"سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام \"عَنْ أَفْضَلِ مَا يَتَقَرَّبُ بِهِ الْعِبَادُ إِلَى رَبِّهِمْ وَ أَحَبِّ ذَلِكَ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَا هُوَ؟ فَقَالَ: مَا أَعْلَمُ شَيْئاً بَعْدَ الْمَعْرِفَةِ أَفْضَلَ مِنْ هَذِهِ الصَّلَاة\"

(از حضرت امامِ به حق ناطق، امام جعفر صادق (علیه السلام) سؤال کردم که افضل آنچه بندگان به وسیله آن تقرب می جویند به درگاه پروردگار خود و دوست داشته ترین اعمال پیش جناب الهی چیست؟ پس آن حضرت فرمود: نمی دانم بعد از معرفت معارف ربانی هیج چیز افضل از این نماز باشد؛ من لا يحضره الفقيه،    ج ‏1 : 210 )

" />


پایگاه اطلاع رسانی موسسه فرهنگی و پژوهشی دارالارشاد مرکز حفظ و نشر آثار حضرت آیت الله سید حسن عاملی

SiteMap